Πληροφορίες

Ιδιότητα: Διευθυντής Θεάτρου, Ηθοποιός, Συγγραφέας, Χορογράφος
Καταγωγή: Αθήνα
Ημ/νία γέννησης: 11-1903
Ημ/νία θανάτου: 20-01-1988
Πόλη διαμονής: Αθήνα
Χώρα διαμονής: Ελλάδα
Website: https://www.grdance.org

Βιογραφικό

Η Δόρα (Δωροθέα) Στράτου γεννήθηκε το 1903 στην Αθήνα. Μητέρα της η Μαρία Κορομηλά, κόρη του δημοσιογράφου και θεατρικού συγγραφέα Δημήτρη Κορομηλά (“Ο αγαπητικός της βοσκοπούλας”, “Η τύχη της Μαρούλας”), από παλιά αθηναϊκή οικογένεια. Πατέρας της ο Νικόλαος Στράτος, δικηγόρος από το Λουτρό Αιτωλοακαρνανίας.

Μεγάλωσε στο μεγαλοαστικό περιβάλλον της Αθήνας των αρχών του αιώνα. Πήγαινε στους χορούς των ανακτόρων, μάθαινε ξένες γλώσσες και τραγούδι, έκανε παρέα με τους γόνους των ισχυρών οικογενειών. Στο πιάνο είχε δάσκαλο το Δημήτρη Μητρόπουλο. Παρακολουθούσε τις θεατρικές παραστάσεις και τις συναυλίες, ένα πάθος που διατήρησε σε όλη της τη ζωή.

Ο Νικόλαος Στράτος διετέλεσε υπουργός Εσωτερικών στην κυβέρνηση του Δημητρίου Ράλλη, ενώ κατόπιν προσεχώρησε στο κόμμα των Φιλελευθέρων του Ελευθέριου Βενιζέλου και έγινε Υπουργός Ναυτικών. Το 1913 πέρασε στους αντιβενιζελικούς, και διετέλεσε πρωθυπουργός για λίγες ημέρες μετά την Μικρασιατική Καταστροφή του 1922. Τότε καταδικάστηκε για εσχάτη προδοσία και τουφεκίστηκε.

Η μητέρα της, μαζί με τη Δόρα και το μικρότερο αδελφό της Ανδρέα, έφυγαν από την Ελλάδα. Από μια πλούσια ζωή, βρέθηκαν απότομα στο κατώφλι της φτώχειας, εφόσον η περιουσία τους είχε δημευθεί. Η Δόρα υπέστη το ψυχικό τραύμα της εκτέλεσης του πατέρα της και του κοινωνικού υποβιβασμού. Εμεινε δέκα χρόνια στο εξωτερικό – Βερολίνο, Παρίσι, Νέα Υόρκη – με τη μητέρα της.

Ξαναγύρισε το 1932. Ο αδελφός της Ανδρέας είχε σπουδάσει νομικά και είχε εκλεγεί βουλευτής. Η Δόρα αρχίζει να συναναστρέφεται τη νέα γενιά πνευματικών ανθρώπων του Μεσοπολέμου. Παίρνει δραστήρια μέρος στο φιλανθρωπικό έργο της Αρχιεπισκοπής κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Βοηθάει τον Κάρολο Κουν να ιδρύσει το Θέατρο Τέχνης και γίνεται το δεξί του χέρι στα διοικητικά θέματα.

Το 1952 έτυχε να δει το 100μελές κρατικό φολκλορικό συγκρότημα της Γιουγκοσλαβίας που περιόδευε τις διάφορες χώρες προβάλοντας τους δημοτικούς χορούς, τις μουσικές και τις φορεσιές της χώρας του. Ηταν κάτι το πρωτοφανές για την Ελλάδα. Τα συγκροτήματα που υπήρχαν τότε εδώ ήταν ελάχιστα, με πρωτοπόρο το Λύκειο των Ελληνίδων, και έδιναν 2-3 παραστάσεις το χρόνο περιστασιακά με φορεσιές Αμαλίας. Σκοπός τους ήταν κυρίως να ικανοποιήσουν τα μέλη του ίδιου του συγκροτήματος, κυρίως νεαρά κορίτσια αθηναϊκών οικογενειών.

Ο καθηγητής της Λαογραφίας στο Πανεπιστήμιο Γεώργιος Μέγας πρότεινε την δημιουργία εθνικού συγκροτήματος στην Ελλάδα. Η Δόρα Στράτου ζήτησε βοήθεια από το Σοφοκλή Βενιζέλο, αντιπρόεδρο της τότε κυβέρνησης Πλαστήρα. Η ιδέα ήταν να δημιουργηθεί ένα μόνιμο συγκρότημα, ικανό να δίνει καθημερινές παραστάσεις, να κάνει περιοδείες στο εξωτερικό, με μεγάλο ρεπερτόριο, με πλούσια ιματιοθήκη από όλη την Ελλάδα, και γενικά με ένα πρόγραμμα που να κερδίζει το θεατή. Ετσι ίδρυσε το σωματείο “Ελληνικοί χοροί – Δόρα Στράτου” το 1953.

Ολα αυτά τα χρόνια είχε συνδεθεί φιλικά και είχε βοηθήσει αμέτρητους ανερχόμενους καλλιτέχνες και διανοούμενους – τώρα μπορούσε να τους χρησιμοποιήσει σαν επιτελείο της. Μερικά μόνο από τα ονόματα: Σπύρος Βασιλείου, Μάνος Χατζιδάκις, Γιάννης Τσαρούχης, Φοίβος Ανωγειανάκης, Σίμων Καράς, Γιάννης Μόραλης, Οδυσσέας Ελύτης, Νέστορας Μάτσας, Αλέκος Λιδωρίκης, Δημήτρης Χορν, Δημήτρης Λουκάτος, Αγγελική Χατζημιχάλη, Τζίνα Μπαχάουερ.

Σε ηλικία 50 ετών αρχίζει με ορμή μια νέα ζωή δουλεύοντας εξαντλητικά. Ο Τσαρούχης φτιάχνει φορεσιές με ζωγραφιστά κεντήματα για το ξεκίνημα. Εκείνη γυρίζει στα χωριά μαζεύοντας χορούς, τραγούδια, φορεσιές και κοσμήματα, συγκεντρώνοντας έτσι τη μεγαλύτερη συλλογή στην Ελλάδα. Επιλέγει τους καλύτερους χορευτές και οργανοπαίχτες για να πλαισιώσουν το συγκρότημα. Δίνει παραστάσεις στην Ελλάδα και περιοδεύει θριαμβευτικά σε 21 χώρες.

Το 1963 ο Κωνσταντίνος Καραμανλής δίνει εντολή να κατασκευαστεί ειδικά για το συγκρότημα ένα θέατρο στο Λόφο Φιλοπάππου. Το 1967 συλλαμβάνεται γιατί έκρυβε στο σπίτι της το Χρήστο Λαμπράκη. Η Μελίνα Μερκούρη κάνει θόρυβο στο εξωτερικό και πετυχαίνει την αποφυλάκισή της. Την ίδια χρονιά παίρνει το Παγκόσμιο Βραβείο Θεάτρου, τη σημαντικότερη διεθνή διάκριση, ενώ βραβεύεται από την Ακαδημία Αθηνών και παίρνει επιχορήγηση από το Ιδρυμα Φορντ.

Εγραψε τρία βιβλία: “Μια παράδοση, μια περιπέτεια”, “Ελληνικοί χοροί, ένας ζωντανός δεσμός με το παρελθόν” και “Ελληνικοί παραδοσιακοί χοροί”.

Εξέδωσε μια από τις μεγαλύτερες στον κόσμο σειρές δημοτικής μουσικής: 45 δίσκους.

Το 1983 αποσύρθηκε για λόγους υγείας. Πέθανε τον Ιανουάριο του 1988.

---

Dora (Dorothea) Stratou was born in 1903 in Athens. Her mother was Maria Koromila, daughter of the journalist and playwright Dimitris Koromilas (“The Shepherdess’s Lover,” “Maroula’s Fate”), from an old Athenian family. Her father was Nikolaos Stratos, a lawyer from Loutró in Aetolia-Acarnania.

She grew up in the upper-bourgeois environment of early-20th-century Athens. She attended palace balls, learned foreign languages and singing, and socialized with the children of powerful families. Her piano teacher was Dimitris Mitropoulos. She attended theatrical performances and concerts— a passion she maintained throughout her life.

Nikolaos Stratos served as Minister of the Interior in the government of Dimitrios Rallis and later joined Eleftherios Venizelos’s Liberal Party, becoming Minister of the Navy. In 1913 he defected to the anti-Venizelist camp and served as prime minister for a few days after the Asia Minor Catastrophe of 1922. He was then convicted of high treason and executed by firing squad.

Her mother, together with Dora and her younger brother Andreas, left Greece. From a life of wealth they were abruptly pushed to the brink of poverty, as their property had been confiscated. Dora suffered the psychological trauma of her father’s execution and of social demotion. She spent ten years abroad—Berlin, Paris, New York—with her mother.

She returned in 1932. Her brother Andreas had studied law and had been elected to Parliament. Dora began to associate with the new generation of intellectuals of the interwar period. During the Occupation she took an active part in the charitable work of the Archdiocese. She helped Karolos Koun found the Art Theatre and became his right hand in administrative matters.

In 1952 she happened to see the 100-member state folklore ensemble of Yugoslavia touring various countries, presenting the folk dances, music, and costumes of that country. This was unprecedented for Greece. The ensembles that existed in Greece at the time were very few, with the Lyceum of Greek Women as the pioneer, and they gave only two or three occasional performances a year, mainly in Amalia-style costumes. Their aim was chiefly to satisfy the members of the ensemble themselves, mostly young girls from Athenian families.

The professor of Folklore at the University, Georgios Megas, proposed the creation of a national ensemble in Greece. Dora Stratos sought help from Sophoklis Venizelos, vice-president of the Plastiras government at the time. The idea was to create a permanent ensemble capable of giving daily performances, touring abroad, with a large repertoire and a rich wardrobe from all over Greece—overall, a program that would captivate the audience. Thus, in 1953 she founded the association “Greek Dances – Dora Stratou.”

Over the years she had formed friendships with and supported countless emerging artists and intellectuals—now she could draw on them as her core team. Just a few of the names: Spyros Vasileiou, Manos Hadjidakis, Yiannis Tsarouchis, Phoebus Anoyanakis, Simon Karas, Yiannis Moralis, Odysseas Elytis, Nestor Matsas, Alekos Lidorikis, Dimitris Horn, Dimitris Loukatos, Angeliki Hatzimichali, Gina Bachauer.

At the age of 50 she energetically began a new life, working to the point of exhaustion. Tsarouchis created costumes with painted embroidery for the beginning. She herself traveled through villages collecting dances, songs, costumes, and jewelry, thus assembling the largest collection in Greece. She selected the finest dancers and musicians to staff the ensemble. She gave performances in Greece and toured triumphantly in 21 countries.

In 1963, Konstantinos Karamanlis ordered the construction of a theater specifically for the ensemble on Philopappou Hill. In 1967 she was arrested for hiding Christos Lambrakis in her home. Melina Mercouri raised an outcry abroad and secured her release. That same year she received the World Theatre Award, the most important international distinction, was honored by the Academy of Athens, and received a grant from the Ford Foundation.

She wrote three books: “A Tradition, an Adventure,” “Greek Dances: A Living Bond with the Past,” and “Greek Traditional Dances.”

She released one of the largest folk-music series in the world: 45 records.

In 1983 she withdrew for health reasons. She died in January 1988.

Δισκογραφίες - Ηχογραφήσεις

 ΕΙΚΟΣΙ ΠΟΝΤΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ (1998)
 ΔΟΡΑ ΣΤΡΑΤΟΥ: ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΑΠ' ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (1995)
 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Νο34 (1979)
 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Νο23 (1979)
 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Νο18 (1979)
 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Νο1 (1976)
 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Νο3 (1976)
 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Νο5 (1976)
 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Νο10 (1976)
 Η ΔΟΡΑ ΣΤΡΑΤΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ ΧΟΡΟΥΣ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΘΡΑΚΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΟΝΤΟ VOLUME 3 (1975)